Monday, August 10, 2015

โฆษณา iPhone ของ dtac: ข้อสังเกตบางประการ

โฆษณา iPhone ของ dtac: ข้อสังเกตบางประการ
ภัทรนันท์ ลิ้มอุดมพร
นักศึกษาปริญญาโท สาขาการสื่อสารอินเทอร์เน็ต มหาวิทยาลัยเคอร์ทิน ออสเตรเลีย

เมื่อช่วงวันที่ 9 -10 สิงหาคม 2558 ที่ผ่านมา dtac ซึ่งเป็นผู้ให้บริการโทรศัพท์มือถือของประเทศ ได้เผยแพร่โฆษณาชิ้นหนึ่งซึ่งมีเนื้อหาในความสำคัญว่า คนที่ใช้ iPhone นั้นดีกว่า และไม่ต้องอายจากการใช้โทรศัพท์มือถือจากค่ายหรือระบบปฏิบัติการอื่นที่มีอยู่ในท้องตลาด แน่นอนว่าโฆษณาชิ้นนั้นได้รับเสียงวิพากษ์วิจารณ์จากผู้ที่ได้รับชมเป็นจำนวนมาก จนในที่สุดนำมาสู่การ ซ่อน” (private) โฆษณาชิ้นนั้นจากสาธารณะเพื่อไม่ให้เกิดเสียงวิจารณ์อีก
บทความขนาดสั้นชิ้นนี้มุ่งจะวิเคราะห์ว่า เหตุใดถึงเกิดกระแสความไม่พอใจขึ้น และโฆษณาชิ้นนี้สะท้อนถึงสิ่งใด บทความชิ้นนี้ต้องการนำเสนอว่า แท้ที่จริงแล้วโฆษณาชิ้นนี้สะท้อนภาพของความเป็นชนชั้นกลางและฝันแบบชนชั้นกลางของสังคมไทย (โดยเฉพาะอย่างยิ่งชนชั้นกลางในสังคมเมือง) ซึ่งการบริโภคสิ่งของอย่าง iPhone ถือเป็นการบริโภคสิ่งของที่เป็นสัญญะที่สะท้อนถึงความเป็นชนชั้นกลาง ผู้ที่ไม่อาจจะมีรากเหง้าทางวัฒนธรรมและรังเกียจความเป็นชนชั้นล่างอย่างมาก ทั้งหมดนี้เกิดจากสองปัจจัยที่สำคัญ หนึ่งคือจากฐานและกรอบคิดของชนชั้นกลางเอง และสองคือด้วยลักษณะของตัวผลิตภัณฑ์เอง ผลที่ได้คือรูปแบบการนำเสนอที่คิดว่า iPhone เป็นของที่เหนือกว่าและดีกว่า แต่ในแท้ที่จริงแล้วนั้น iPhone มีลักษณะเป็นสินค้าในเชิงวัฒนธรรมแบบชนชั้นกลางอยู่จำนวนมากนั่นเอง